گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ خبرگزاری فارس در گزارشی با عنوان «دلار دوباره تثبیت شد» به افزایش اختلاف نرخ ارز در بازار رسمی و غیررسمی پرداخت. بانک مرکزی در پاسخ به این گزارش نوشت:سیاست ارزی کشور از اواخر سال ۱۴۰۴ دستخوش تغییرات اساسی شد و به جای تثبیت نرخ‌های متعدد، گام‌های عملی برای یکپارچه‌سازی نرخ ارز برداشته شد. این تغییرات شامل حذف ارز ترجیحی ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی (که در نیمه دی‌ماه سال گذشته اختلافی بیش از ۳۸۰ درصد با بازار آزاد داشت)، حذف بازار اول (با اختلاف حدود ۲۱۰ درصدی با بازار غیررسمی) و بازار دوم (با اختلاف حدود ۴۰ درصدی) بود. پس از این یکپارچه‌سازی، همه نرخ‌ها در یک بازار واحد ادغام شدند و مبنای کشف نرخ، عرضه و تقاضا و به صورت توافقی تعیین شد. پس از این تصمیم، سیاست تثبیت ارزی کنار گذاشته شد و نقش بانک مرکزی به عنوان بازارساز و سرکوب‌کننده نرخ ارز به حداقل رسید.ارتباط دادن واژه تثبیت ارز (به معنای تعیین نرخ ثابت و دستوری برای تخصیص ارز) به یکپارچه‌سازی نرخ ارز به دنبال افزایش اختلاف نرخ بازار رسمی حواله و بازار غیررسمی اسکناس کاملاً نادرست است. چرا که افزایش فعلی قیمت میان بازار غیررسمی اسکناس و معاملات حواله دلار در مرکز مبادله ارز و طلای ایران تحت تاثیر اختلاف قیمت اسکناس و حواله ارزی در کشور، التهابات ناشی از تشدید محاصره اقتصادی آمریکا و تشدید جنگ اقتصادی، هیجانات در بازار و انتظارات است.در حالی که بررسی معاملات بازار توافقی نشان می‌دهد واردکنندگان به‌عنوان متقاضیان واقعی ارز، حاضر به خرید ارز در این سطوح قیمتی از صادرکنندگان نیستند.
نرخ معاملات حواله در مرکز مبادله ارز و طلای ایران، صرفاً بر اساس عرضه و تقاضای رسمی کشف می‌شود و طرفین عرضه و تقاضای آن با بازار غیررسمی تفاوت اساسی دارند؛ بنابراین نمی‌توان انتظار داشت که با افزایش هیجانات ناشی از اخبار منفی در بازار غیررسمی، بازار رسمی نیز همان سرعت و دامنه افزایش را طی کند. بازار رسمی نیازمند زمان برای ارزیابی پایداری یا موقتی بودن رشد نرخ در بازار غیررسمی است و سپس به تدریج واکنش نشان می‌دهد.ادعای «تثبیت نرخ ارز» و نسبت دادن افزایش اختلاف فعلی به سیاست‌های بانک مرکزی، نه تنها با واقعیت بازار ارز سازگار نیست، بلکه ناشی از کنار گذاشتن التهابات هیجانی در بازار غیررسمی ارز بعد از جنگ رمضان و خلط مبحث میان سازکار کشف نرخ‌های رسمی حواله، اسکناس رسمی و اسکناس غیررسمی است.بانک مرکزی همواره بر شفافیت در عملکرد ارزی، حرکت به سمت یکپارچه‌سازی نرخ ارز و کاهش فاصله نرخ‌ها از طریق سازکار عرضه و تقاضا تاکید داشته و هرگونه تفسیر خلاف این رویه را فاقد پشتوانه تحلیلی می‌داند.با عنایت به نقش راهبردی رسانه‌ها در شکل‌دهی به انتظارات اقتصادی، شایسته است تحلیل‌های ارزی با دقت نظر کارشناسی نگارش شود و از بکارگیری تحلیل‌های سطحی و غیرتخصصی که حاصل خلط مفاهیم اقتصادی است، خودداری ورزند تا به‌جای کشف واقعیت، ابهام و سوءبرداشت از سیاست‌های ارزی در افکار عمومی ایجاد نشود.
